Index biologiepaginaindex havo 5 biologie

evolutie biologie voor jou havo 4

 
info biologiepagina uitleg biologie oefenen biologie bestanden biologie computer pc les biologie

 

absolute ouderdomsbepaling
mbv natuurkundige technieken de exacte ouderdom van een fossiel bepalen
adaptatie
aanpassing
allelfrequentie
(genfrequentie); het percentage waarmee een bepaald allel deel uitmaakt van de genenpool in een populatie
analoge organen
gelijkenis die samenhangt met overeenkomst in functie en niet met de afstamming van een gemeenschappelijke voorouder; bijv. De vleugel van een vlinder is analoog aan de vleugel van een vogel.
anorganische stof
kleine, eenvoudige moleculen. Komen zowel voor in organismen als de levenloze natuur
binaire naamgeving
wetenschappelijke naamgeving van organismen, bestaande uit een geslachtsnaam en soortsnaam
chromosoommutatie
veranderert een groter stuk DNA met meerdere genen. Stukken DNA verdwijnen, verdubbelen of keren om
creationisme
theorie die uitgaat van de schepping
evolutie
ontwikkeling van het leven op aarde waarbij soorten ontstaan, veranderen en verdwijnen
fitness
aangepastheid voor zover deze een bijdrage levert aan het voortplantingssucces van een individu. Individuen die bevoordeeld worden door selectie hebben een grotere fitness dan andere individuen.
fossiel
resten of afdruk van uitgestorven organismen.
genenpool
de verzameling van alle allelen in een populatie
genetic drift
veranderingen in de allelenfrequenties ( genfrequenties) binnen een bepaalde populatie tengevolge van toevalsfluctuaties. In een kleine populatie is de genetic drift groter.
genoommutatie
verandering in het aantal chromosomen
gidsfossiel
fossiele soort, die dankzij een grote horizontale (geografische) verspreiding en een geringe verticale verspreiding geschikt is voor de identificatie van een bepaalde aardlaag.
halveringstijd
de tijd die het kost voor de helft van de radioactieve isotopen uit elkaar valt
homologe organen
overeenkomst in bouw, gelijkenis als gevolg van afstamming van een gemeenschappelijke voorouder. Voorbeeld: alle pootskeletten van gewervelden zijn homoloog.
isotoop
een atoomkern die niet stabiel is, maar volgens een proces van radioactief verval spontaan uiteen kan vallen. Bij het woord isotoop denkt men aan het feit dat hetzelfde element nog meer kernen heeft, met een ander massagetal, die misschien wel stabiel zijn
mutagene stof/straling
stof/straling die veranderingen in het DNA kunnen veroorzaken
mutatie
verandering in de volgorde van het DNA of RNA
natuurlijke selectie
verschijnsel dat individuen met een beter aan het milieu aangepast genotype een grotere overlevingskans en voortplantingskans hebben en daardoor meer in de populatie zullen voorkomen dan andere.
neodarwinistische evolutietheorie
gaat uit van genetische variatie (verscheidenheid in genotypen), natuurlijke selectie en soortsvorming door reproductieve isolatie
organische stof
afkomstig van organismen. Relatief grote, ingewikkelde moleculen. Bevatten altijd een of meer koolstofatomen. O.a. koolhydraten, eiwitten en vetten
paleontologie
de wetenschap die zich bezighoudt met het verzamelen en bestuderen van fossielen
populatie
groep individuen van dezelfde soort in een bepaald gebied die zich onderling voortplanten
recombinatie
het ontstaan van nieuwe combinaties van allelen
relatieve ouderdomsbepaling
bijvoorbeeld via gidsfossielen de ouderdom van een aardlaag bepalen
reproductieve isolatie
als na een lange isolatie twee populaties niet meer met elkaar kunnen voortplanten
selectiedruk
invloed van milieufactoren, waardoor genfrequenties veranderen.
soort
organismen die onderling kunnen voortplanten en daarbij vruchtbare nakomelingen krijgen
survival of the fittest
natuurlijke selectie; alleen de best aangepaste organismen overleven